Naar wie wordt een patiënt verwezen, welke behandeling ontvangt hij en welke hulpverlener neemt de eindverantwoordelijkheid? Jarenlang leken de rolverdelingen en werkprocessen in de zorg ‘in steen gebeiteld’ en niet ter discussie te staan. Deze situatie is echter snel veranderd door een omslag in het denken van aanbod- naar vraaggestuurde (of: patiëntgecentreede) zorg, een daardoor veranderende financiering en organisatie van zorg, en parallel daaraan het ontstaan van nieuwe beroepen, competenties en specialisatie. Dit levert volop nieuwe beleids- en onderzoeksvragen op rond taakherschikking, taakafstemming, taakdifferentiatie en substitutie, termen die veel met elkaar te maken, maar toch verschillende transities op de werkvloer van de gezondheidszorg benoemen.

Het NIVEL heeft sinds 2009 diverse studies in gang gezet naar taakverschuiving van de tweede naar de eerste lijn, mede op basis van gegevens die verzameld zijn in LINH-verband. Specifiek onderzoek wordt verricht naar taakherschikking tussen artsen en ondersteunend personeel binnen de eerstelijnszorg (tussen de huisarts en de praktijkondersteuner, POH), als ook binnen de tweede lijn (tussen onder meer medisch specialisten en gespecialiseerde verpleegkundigen). Voor een aantal specialismen vindt tevens onderzoek plaats naar taakherschikking in relatie tot mogelijke tekorten op de arbeidsmarkt. Zo is het voor de daarmee samenhangende capaciteitplanning van belang om te weten of er rekening kan worden gehouden met mogelijk effecten van verticale of horizontale substitutie en hoe groot het netto effect van deze ontwikkelingen zouden kunnen zijn. Hiertoe worden o.a. meetinstrumenten ontwikkeld die zowel op de arbeidsmarkt voor artsen, ondersteuners als verpleegkundigen toegepast kunnen worden. Verder vindt (promotie)onderzoek plaats naar taakverschuivingen tussen artsen en verpleegkundigen op het gebied van het voorschrijven van medicatie.