Nieuws
10-06-2016
Zorgverlener klaar voor complexere zorgvraag

Zorgverleners zien de zorgvragen van cliënten veranderen. Zij krijgen bijvoorbeeld steeds vaker cliënten met complexe problematiek. Over het algemeen leveren de veranderingen in zorgvragen geen problemen op: zorgverleners voelen zich voldoende competent om met deze veranderingen om te gaan. Dit blijkt uit een enquête onder ruim 1900 verpleegkundigen, verzorgenden, begeleiders en praktijkondersteuners.

Meer cliënten met complexe zorgvragen
Een meerderheid van de zorgverleners ziet een toename in cliënten met vragen die zich uitstrekken over verschillende levensgebieden. Bijvoorbeeld cliënten die naast lichamelijke zorg, ook psychische, of sociale ondersteuning behoeven. Of ondersteuning op het gebied van wonen. Dit maakt zorg extra complex. Uit het onderzoek blijkt dat de meeste zorgverleners vinden dat ze voldoende competent zijn om deze zorg te bieden. Ongeveer een kwart van de zorgverleners in de thuiszorg, intramurale ouderenzorg, huisartsenpraktijken, ziekenhuizen en gehandicaptenzorg voelt zich minder competent voor deze complexere zorgvragen. De onderzoekers pleiten voor extra ondersteuning voor deze zorgverleners.

Zorgverleners goed toegerust voor hedendaagse, zelfstandige cliënten
De overheid gaat er vanuit dat cliënten steeds meer eigen regie willen hebben. Een meerderheid van de zorgverleners in de thuiszorg, intramurale ouderenzorg, huisartsenpraktijken en ziekenhuizen ervaart een toename van cliënten die eigen regie belangrijk vinden. Zij vinden over het algemeen ook dat cliënten mondiger worden. Zorgverleners voelen zich veelal competent om goed met deze hedendaagse, zelfstandige cliënten om te gaan.

Administratie, werken met richtlijnen, gebruik van ICT
Niet alleen de zorgvraag verandert, ook bijkomende taken veranderen. Minstens vier vijfde vindt de hoeveelheid administratie toegenomen. Ook ervaart meer dan de helft een toename in het werken met richtlijnen en protocollen en het gebruik van ICT voor communicatie met cliënten. Daarnaast ervaart een meerderheid  een toename in het werken met gestructureerde zorg(leef)plannen. Voor het communiceren via internet of andere ICT-toepassingen voelen relatief veel zorgverleners zich (nog steeds) minder competent.

Werkgever steunt zorgverlener
De meeste zorgverleners voelen zich gesteund door hun werkgever in het omgaan met veranderingen in hun werk. Zij krijgen steun via deskundigheidsbevordering, hun leidinggevende, informatiebijeenkomsten binnen de organisatie en deskundigen die zij kunnen raadplegen. Regelmatige functioneringsgesprekken, een duidelijke visie op wat goede zorg is en duidelijkheid over wat wel en niet tot het takenpakket hoort biedt zorgverleners ook steun bij het omgaan met de veranderingen in het werk. Een meerderheid van de zorgverleners wil dat de werkgever hen steunt door het verminderen van administratieve taken en door minder regels en meer vrijheid van handelen.

Hoe het onderzoek is aangepakt
Eind 2015 is een vragenlijst gestuurd naar bijna 1900 zorgverleners in verschillende sectoren van de zorg (60% respons). Deze verpleegkundigen, verzorgenden, begeleiders en praktijkondersteuners zijn deelnemer van het NIVEL Panel Verpleging & Verzorging, een landelijk Panel bestaande uit zorgverleners die werkzaam zijn in de directe zorg voor cliënten en bereid zijn enkele keren per jaar een vragenlijst in te vullen over hun werk in de zorg.

Zes afzonderlijke hoofdstukken in het rapport beschrijven telkens een sector: de thuiszorg, de intramurale ouderenzorg, huisartsenpraktijken, ziekenhuizen, de GGZ en de gehandicaptenzorg. In elk hoofdstuk is te lezen welke veranderingen zorgverleners ervaren in de zorgvraag en of zij zich daarvoor toegerust voelen. De hierboven geschetste resultaten gelden voor de ene sector sterker dan voor de andere sector.

Contactpersoon:
A.J.E. (Anke) de Veer
Senior onderzoeker Panel Verpleging & verzorging